Το "Αγιον" Φως και οι μεγάλοι εκκλησιαστικοί και λαϊκοί αρνητές του

Υπάρχει μια γραμμή που χωρίζει τον κόσμο της λογικής και της φύσης από αυτόν της πίστης και της μετα-φύσης. Γραμμή που ο καθένας την τραβάει όπου ο ίδιος κρίνει σκόπιμο, με κριτήριο προσωπικό. Όπως όμως και να την τραβήξει τη γραμμή, καλό είναι μετά να μην περνά από δω και από κει έτσι πρόχειρα κι αυθαίρετα. Ευτελίζει και τους δύο κόσμους, κι αυτόν της φύσης και τον άλλο, της μετα- φύσης.

Είναι προς τιμή των ανθρώπων της Εκκλησίας που κατήγγειλαν την αγυρτεία του Αγίου Φωτός. Νοηματοδότησαν έτσι την αυτοτέλεια, το μεγαλείο και το βαθύ περιεχόμενο του κόσμου της πίστης.

Ο Αρχιεπίσκοπος και Δάσκαλος του Γένους Νικηφόρος Θεοτόκης (1736- 1800) γράφει (Κ. Σιμόπουλος, Περί του εν Ιεροσολύμοις Αγίου Φωτός, Επετ. Βυζαντινών Σπουδών): "Ουκ απ΄ ουρανού κατέρχεται, ουδ΄ από του τάφου αναβλύζει, αλλ' ο επί την διακονίαν ταύτην ταχθείς αρχιερεύς εν τω λεγομένω εισελθών κουβουκλίω τον πυρίτην παίων πυρ εξάγει... Και ο μεν αγελαίος λαός εκ του τάφου το φως αναβλύσαν νομίζει, ουδείς δ΄ αυτώ τουναντίον ειπείν θαρσεί δεινόν τι πάθει δεδιττόμενος."

Ο Αδαμάντιος Κοραής στο έργο του “Διάλογος περί του εν Ιεροσολύμοις Αγίου Φωτός” γράφει: "Η ίδια η Αγία Γραφή επροφήτευσεν ότι μέλλουν να γεννηθώσιν πονηροί και γόητες άνθρωποι εμπορευόμενοι τους χριστιανούς με πλαστούς λόγους, με ψευδή θαύματα, δια να τρέφωσι τας καθημερινάς τρυφάς και να πληρώνωσι τας ηδονάς των. Δεν σε λανθάνει βεβαίως πόσαι χιλιάδες προσκυνητών υπάγουν καθ΄έτος εις την Ιερουσαλήμ και πόσας μυριάδας γροσίων ξοδεύει ο καθείς εξ αυτών για να αξιωθεί να ίδη το άγιον φως."

Ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων Εφραιμ ο εξ Αθηνών (πέθανε το 1771) κατήγγειλε την απάτη και μίλησε για “χειροποίητον ραδιουργίαν των φωτοποιών” . Αφορίστηκε από τον Πατριάρχη Κων/ πόλεως Παϊσιο τον Β'.

Και θα υπάρχουν ασφαλώς και άλλοι που η πίστη τους είχε μεγαλείο και βάθος και δε χρειαζόταν γελοιότητες για να μείνει ζωντανή.

Για την ιστορία του πράγματος το Άγιο Φως ήταν επινόηση των καθολικών τον 9ο αιώνα όταν βρέθηκαν σε δεινή οικονομική θέση μετά την κατάργηση προνομίων που τους είχαν παραχωρήσει οι Άραβες χαλίφηδες. Για δυο αιώνες ο Θεός άναβε, καθώς φαίνεται, το φως για τον καθολικό καρδινάλιο. Οι ορθόδοξοι ήρθαν στα πράγματα το 1118 όταν ο Χαλίφης Σαλαχ Εν Ντιν τους έδωσε τον έλεγχο των προσκυνημάτων. Συνέχισαν τότε την κερδοφόρα παράδοση. Την ίδια εποχή ο Πάπας απαγόρευσε αυστηρά τη συγκεκριμένη αγυρτεία και οι καθολικοί, υπό τον κίνδυνο της πυράς, απεμπλάκησαν, έστω και βογγώντας, οριστικά απ΄ αυτή.

Ο Λούθηρος κι ο Έλληνας

Περιστατικό, σαν αυτό το πρόσφατο του Χέννες, του Γερμανού παράγοντα του ποδοσφαίρου θα ήταν, στη σημερινή Ελλάδα αδύνατο. Ο Χέννες αυτοτιμωρήθηκε για μεγάλη φοροδιαφυγή. Μπήκε στη φυλακή συντετριμμένος και ενώ θα μπορούσε να την έχει αποφύγει και να είχε διαφύγει καταβάλοντας μικροποσά, τουλάχιστον για τα δικά του δεδομένα. Στην Ελλάδα για κραυγαλέες κλοπές δεν έχει ακουστεί καμιά συγνώμη. Θράσος, ψέμα και καμιά φορά κάποιο κλαψούρισμα. Αυτή είναι η πολιτική των λίγων κλεπτοκρατών που οδηγήθηκαν στη φυλακή. Σήμερα βέβαια είμαστε σε κατάσταση γενικότερης και, ειδικότερα, ηθικής διάλυσης. Υπήρξαν όμως σ΄ αυτόν τον τόπο μεγαλειώδεις συμπεριφορές σεβασμού των νόμων και αυτοτιμωρίας. Ο Σωκράτης έβαλε τους νόμους πάνω απ΄ την ίδια τη ζωή του. Ο Περικλής γονάτισε και ζήτησε συγνώμη κλαίγοντας μπροστά στην Εκκλησία του Δήμου για παράνομη πράξη στην οποία υπέπεσε .

Ο Ελληνισμός έχει μακρά παράδοση στο θέμα της προσωπικής αξιοπρέπειας και ευθύνης. Απέναντι στην παράδοση αυτή το περιστατικό του Χέννες γίνεται πιο φυσιολογικό, πιο αναμενόμενο.

Η δυτικόφρονη (παπική και ιδιαίτερα λουθηρανική) ηθική όμως, που κάποια παραλλαγή της είναι πίσω απ΄ τη συμπεριφορά του Χέννες εκτός απ΄ την αυτοτιμωρία προτάσσει και την τιμωρία. Τη σκληρή, την αυστηρή τιμωρία. Έχει κηρύξει τη σκληρότητα και την έχει πραγματώσει σε απίστευτο βαθμό, στις φωτιές του Μεσαίωνα, στα Άουσβιτς, στους εξανδραποδισμούς των αυτοχθόνων της Λατινική Αμερικής. Τέτοια εγκλήματα μπορούμε να είμαστε περήφανοι, ο Ελληνισμός δεν διέπραξε. Ούτε όταν ήταν στην κορυφή της δόξας του. Ούτε και όταν το μήνυμα του το θόλωσε και το αλλοίωσε η θρησκεία (Βυζάντιο). Πάντα, κάτι επέζησε. Τα εγκλήματα του διέπραξε (Βουλγαροκτόνος, κ.λπ) ήταν άλλης κλίμακας. Ο ανατολικός κόσμος διατήρησε πάντα ηθικό πλεονέκτημα.

Ο Ελληνισμός αρθρώνεται γύρω από άλλες κεντρικές αξίες. Γύρω από τη “σχετικότητα” όχι την “απολυτότητα”. Ο Όμηρος, στο κορυφαίο επικό ποίημα όλων των εποχών καταφέρνει και βρίσκει πολύ χώρο, κάποιοι λένε ότι είναι οι κορυφαίες του σελίδες, για να μιλήσει για το παράλογο του πολέμου. Δοξάζει μετά τον αντίπαλο, τον Έκτορα. Η σκηνή του αποχαιρετισμού της Ανδρομάχης είναι απ΄ τις πιο μεγαλειώδεις της ανθρώπινης τέχνης.

Φιλοσοφικά κήρυξε το “Μέτρον Άριστον”. Και μόνο στην αρετή ο Αριστοτέλης απαγόρευσε το Μέτρο και κάλεσε για το απόλυτο.

Η σχετικότητα είναι σύμφυτη με την ανθρώπινη φύση. Μόνο έτσι θα αποφύγει κανείς τη μελαγχολία που φέρνει η εικόνα του πολέμαρχου Θεμιστοκλή, όταν καταφεύγει στην αυλή των Περσών. Ή του Περικλή όταν κατατρύχεται απ΄ την παιδιάστικη μανία και την ξεροκεφαλιά του του να διαλύσει τη Σπάρτη και ανοίγει το δρόμο στην καταστροφή του αρχαίου κόσμου. Η του Αλέξανδρου όταν σκοτώνει τον Κλείτο. Η σχετικότητα διαπερνάει τον αρχαίο κόσμο. Οι ίδιοι τους οι Θεοί έχουν κάτι το διφορούμενο, κάτι το ανθρώπινο, κάτι το ατελές.

Όπως και τα πολιτεύματα, έτσι και οι αξίες εκφυλίζονται, προς τη μια και προς την άλλη. Η σχετικότητα σήμερα, σε εποχή βαθιάς παρακμής, συνοψίζεται βέβαια σε διάφορα ωχαδερφιστικά του τύπου “δε βαριέσαι, όλοι ίδιοι είναι”.

Μόνο στο περιτύλιγμα όμως. Βαθύτερα, στις λίγες εκείνες στιγμές ανάτασης, σε υποσυνείδητες συμπεριφορές, που δεν τις έχει μολύνει ο σπόρος της παρακμής η πραγματική σχετικότητα, η μετριοπάθεια και όλο το αξιακό σύστημα που πάει μαζί της ζει και βασιλεύει.

Η επιείκεια έχει για μας τους Έλληνες έχει περισσότερη σημασία απ΄ την αυστηρότητα. Οι φίλοι μας είναι πιο ψηλά απ΄ τους επαγγελματικούς μας συνεργάτες. Το μέτρο είναι πάνω απ΄ το απόλυτο. Το φιλότιμο δε θα υπήρχε ως έννοια στα λεξικά του ανθρώπου αν η σκληρότητα μπορούσε, στα μέρη μας, να πιάσει τόπο και να φέρει αποτέλεσμα.

Η λουθηρανική ηθική έδωσε ανάσα στο δυτικό κόσμο αλλά δεν έχει ελπίδα στη δική μας περιοχή. Γιατί εδώ υπάρχουν άλλες αναφορές, πολύ πιο κοντά στην ουσία των πραγμάτων από αυτές που πρότεινε ο Γιαχβέ. Κι αυτό το μεγαλειώδες μήνυμα της σχετικότητας και του μέτρου ας μην το θολώνει μια ιστορική στιγμή παρακμής που ζούμε σήμερα και που κάνει το παράδειγμα του Χέννες να φαντάζει τόσο μακρινό.

Μ΄ αυτό το μήνυμα θα βγούμε απ΄ την παρακμή.

Με το “Μηδέν Άγαν”.

Χωρίς νέους τίποτα, ποτέ δεν άλλαξε

Το κίνημα στο Γουδί έγινε από νέους ανθρώπους, το Πολυτεχνείο από νέους ανθρώπους, η διαλυμένη Σοβιετία πέρασε στα χέρια νέων ανθρώπων, πρωθυπουργοί και υπουργοί ήταν τριαντάρηδες και οι 50+ μπήκαν στο ψυγείο ως αντιδραστικοί και ιστορικά απαξιωμένοι.

Σήμερα, στην Ελλάδα οι νέοι άνθρωποι σιωπούν. Τη στιγμή που οι παλιότεροι συνεχίζουν την αθλιότητα να μετακινούν το χρέος όσο πιο μακρυά μπορούν.

Δεν είναι βέβαιο ποιος απ΄ τους πολλούς υποψήφιους θα διεμβολίσει τη δική μας σοβιετία. Βέβαιο είναι ότι όσο οι νέοι μεταναστεύουν, σιωπούν και δεν είναι στο προσκήνιο αυτό δεν πρόκειται να γίνει. Προς δόξα και συντήρηση των σαμαροβενιζέλων.

Ελληνική σοβιετία;

Λέμε, καμιά φορά, ότι στην Ελλάδα, η περίοδος μετά το '80 ήταν σαν τη σοβιετία.

Παρηγοριά στον άρρωστο!

Η σοβιετία μετά το '50 και μέχρι τα μέσα του '70, οπότε μπήκε σε τροχιά διάλυσης, έτρεχε με 4-5% ανάπτυξη το χρόνο (η ίδια η σοβιετία ψευδώς ανακοίνωνε 10%+...) κι έστειλε και το Gagarin πρώτη στο διάστημα. Μόνο που ο πλούτος που παρήγε η οικονομία πήγαινε σε εξοπλισμούς και όχι σε καταναλωτικά αγαθά. Αυτή ήταν κι η κερκόπορτα του συστήματος.

Σαμαράς και Βενιζέλος μάλλον πρέπει να συνηθίσουν την ιδέα ότι οι προκάτοχοί τους δεν έχουν παγκόσμιο ιστορικό προηγούμενο σε φαυλότητα και ανικανότητα.

Πού είναι η επιχειρηματική τάξη σήμερα;

Ήθος, προσφορά και πατριωτισμός χαρακτήριζαν την ελληνική επιχειρηματική τάξη. Ευάγγελος Ζάππας, Κωνσταντίνος Ζάππας, Γεώργιος Αβέρωφ, Ιωάννης Βαρβάκης , Έλενα Βενιζέλου , Γεώργιος Δρομοκαϊτης, Ευγένιος Ευγενίδης, Αδελφοί Ριζάρη, Βασίλειος Σιβιτανίδης, Γεώργιος Σίνας, Αφοι Σισμάνογλου, Ανδρέα Συγγρός, Παναγής Χαροκόπος...

Οι κορυφαίοι μιας ατέλειωτης αλυσίδας σπουδαίων Ελλήνων επιχειρηματιών που είδαν τη χώρα τους ως κομμάτι της ψυχής τους. Πεδίο και πρόκληση προσφοράς κι όχι ευκαιρία προσωπικού πλουτισμού.

Αυτοί είναι που τόσο ηχηρά απουσιάζουν σήμερα. Αυτοί όμως, μόνοι, μπορούν να εγγυηθούν το ανυστερόβουλο της συμμετοχής. Αυτών η αποδειγμένη ικανότητα, μόνο, μπορεί να εμπνεύσει εμπιστοσύνη.

Η πνευματική τάξη παίζει θέατρο στο Παρίσι. Ακόμη χειρότερα, η επιχειρηματική τάξη αδιαφορεί για τη δίνη του παράλογου και της εξαθλίωσης που μαζί παρασέρνουν τη χώρα στο βυθό.

Χωρίς αυτούς ο Έλληνας θα παραμένει οργισμένος και καχύποπτος. Εξαπατήθηκε για τριάντα χρόνια και δημιούργησε, με την ψήφο του, μια νέα γενιά κρατικοδίαιτων επιχειρηματιών, που τους παραπάνω τους αγνοούν ή και τους χλευάζουν. Εξαπατήθηκε από παχιές κουβέντες, κι αντί να συναντήσει την ιστορία, όπως του έταζαν, βρέθηκε να 'χει καταχρεώσει τα παιδιά και τα εγγόνια του.

Αν η επιχειρηματική τάξη δε βγει στο προσκήνιο, ο Έλληνας θα συνεχίσει να ξοδεύει την ψυχή του σ' ένα ανυπόφορο δίλημμα. Ανάμεσα στις συμπληγάδες της κλεπτοκρατίας και της ανέξοδης ανευθυνότητας.

Jean Richepin, (1849- 1926)

Γκρεμίστε όλη την Ελλάδα σε βάθος 100 μέτρων. Αδειάστε όλα τα μουσεία σας, από όλον τον κόσμο.Γκρεμίστε κάθε τι Ελληνικό από όλο τον πλανήτη.

Έπειτα σβήστε την Ελληνική γλώσσα από παντού.

Από την ιατρική σας, την… φαρμακευτική σας.

Από τα μαθηματικά σας (γεωμετρία, άλγεβρα)

Από την φυσική σας, χημεία

Από την αστρονομική σας

Από την πολιτική σας

Από την καθημερινότητα σας. Διαγράψτε τα μαθηματικά, διαγράψτε κάθε σχήμα, κάντε το τρίγωνο-οκτάγωνο, την ευθεία-καμπύλη, σβήστε την γεωμετρία από τα κτίρια σας, τους δρόμους σας, τα παιχνίδια σας, τα αμάξια σας, σβήστε την ονομασία κάθε ασθένειας και κάθε φαρμάκου, διαγράψτε την δημοκρατία και την πολιτική, διαγράψτε την βαρύτητα και φέρτε το πάνω κάτω, αλλάξτε τους δορυφόρους σας να έχουν τετράγωνη τροχιά, αλλάξτε όλα τα βιβλία σας (γιατί παντού θα υπάρχει και έστω μια ελληνική λέξη), σβήστε από την καθημερινότητα σας κάθε ελληνική λέξη, αλλάξτε τα ευαγγέλια, αλλάξτε το όνομα του Χριστού που και αυτό βγαίνει από τα Ελληνικά και σημαίνει αυτός που έχει το χρίσμα, αλλάξτε και το σχήμα κάθε ναού (να μην έχει την ελληνική γεωμετρία), σβήστε τον Μέγα Αλέξανδρο, σβήστε όλους τους Μυθικούς και Ιστορικούς ήρωες, αλλάξτε την παιδεία σας, αλλάξτε το όνομα της ιστορίας, αλλάξτε τα ονόματα στα πανεπιστήμια σας, αλλάξτε τον τρόπο γραφής σας, χρησιμοποιήστε τον αραβικό, διαγράψτε την φιλοσοφία, διαγράψτε, διαγράψτε, διαγράψτε… Θα πείτε «δεν γίνεται». Σωστά, δεν γίνεται γιατί μετά δεν θα μπορείτε να στεριώσετε ούτε μία πρόταση!

Δεν γίνεται να σβήσει η Ελλάδα, ο Έλληνας, η προσφορά του πάνω σε αυτόν τον πλανήτη…

Η πρόκληση πάντως ισχύει.

Εκδόσεις βιβλίων μου

Εκδόθηκαν αυτές τις μέρες και κυκλοφορούν σε Ελλάδα και Κύπρο τα βιβλία μου ΠΑΡΑΛΟΓΟΣ ΛΟΓΟΣ (δοκίμιο) και ΦΕΓΓΑΡΟΦΩΤΟ (λογοτεχνία). Εκδόθηκαν απ΄ το ArtDrop, μια δράση εταιρικής κοινωνικής ευθύνης στη Κύπρο, στην οποία έχω τη χαρά να συμμετέχω και που συντηρεί και μια στοχευμένη, μη κερδοσκοπική, εκδοτική δραστηριότητα.


Το ArtDrop θα έχει ως σημείο κεντρικής διάθεσης στην Ελλάδα το νέο βιβλιοπωλείο “ἐπί λέξει”, στην Αθήνα, οδό Ακαδημίας 32. H καλή μου φίλη, Μαρία Παπαγεωργίου, απ΄ τους καλύτερους γνώστες του χώρου του βιβλίου στη χώρα το ξεκινά, σε πείσμα των καιρών, τη Δευτέρα, 16Η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ. Είμαι βέβαιος θα δώσει άλλον αέρα στην περιοχή.

Τα βιβλία διατίθενται ήδη από το e-shop του ArtDrop (http://artdrop.net/index.php/el/user-page-3/e-shop), ενώ υπάρχει ελεύθερη δικτυακή πρόσβαση σε τμήματά τους, στη διεύθυνση που φαίνεται στις φωτογραφίες- διαφημίσεις.  

Kαι μερικά παινευτικά (και υπερβολικά) σχόλια, https://www.facebook.com/radioart.net